← Tüm Makaleler
7 Kasım 2026
Ticaret Hukuku

Ticari Sözleşmenin Haksız Feshi Hâlinde Ne Yapılır?

Ticaret Hukuku

Ticari Sözleşmenin Haksız Feshi Hâlinde Ne Yapılır?

Av. Hakan Yıldız · Gebze / Kocaeli

Kısa Cevap: Haksız fesih, sözleşmede veya kanunda feshi haklı kılan bir sebep bulunmaksızın bir tarafın sözleşmeyi sona erdirmesidir. Haksız feshe maruz kalan taraf, fesih bildirimine itiraz ederek sözleşmenin devamını talep edebileceği gibi, feshi kabul edip sözleşmenin ifa edilmesi hâlinde elde edeceği kazancı (müspet zarar) veya sözleşmeye güvenerek yaptığı masrafları (menfi zarar) tazminat olarak isteyebilir.

Detaylı Açıklama

Haksız Fesih Kavramı

Sözleşmeler kural olarak taraflarca birlikte sona erdirilebilir ya da sözleşmede veya kanunda öngörülen bir fesih sebebinin gerçekleşmesi hâlinde tek taraflı olarak feshedilebilir. Bir tarafın, sözleşmede belirtilen geçerli bir sebep olmaksızın, karşı tarafın edimini ifa etmesine veya ifaya hazır olmasına rağmen sözleşmeyi sona erdirmesi, haksız fesih olarak nitelendirilir. Belirli süreli sözleşmelerde süre dolmadan, belirsiz süreli sözleşmelerde ise usulüne uygun bildirim süresi tanınmadan yapılan fesihler de haksız fesih kapsamında değerlendirilebilir.

Haksız Feshin Şekil Şartı

Tacirler arasındaki sözleşmelerde fesih bildiriminin TTK m. 18/3 uyarınca noter kanalıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza ile yapılması gerekir. Bu şekle uyulmadan yapılan fesih bildirimleri (örneğin sözlü beyan veya basit e-posta), karşı tarafça kabul edilmediği takdirde hukuken geçerli sayılmayabilir; bu da feshi yapan tarafın aleyhine, sözleşmenin hâlâ geçerli olduğu ve karşı tarafın edimlerini talep edebileceği sonucunu doğurabilir.

Zarar Görenin Hakları: Menfi ve Müspet Zarar

Haksız fesih karşısında zarar gören taraf, duruma göre iki farklı tazminat türünden birini talep edebilir. Müspet zarar (olumlu zarar), sözleşme usulüne uygun ifa edilmiş olsaydı elde edilecek kâr ve menfaatlerin tazminini ifade eder; bu, genellikle sözleşmenin ifasına güvenen ve bu doğrultuda yatırım yapan tarafın tercih ettiği bir tazminat türüdür. Menfi zarar (olumsuz zarar) ise, sözleşmenin hiç yapılmamış olması durumunda bulunulacak hâle getirilmeyi, yani sözleşmeye güvenerek yapılan masrafların (hazırlık giderleri, kaçırılan diğer fırsatlar) tazminini kapsar.

Hangi zarar türünün talep edileceği, somut olayın özelliklerine ve zarar görenin hangi duruma dönmek istediğine göre belirlenir; genellikle müspet zarar daha yüksek bir tazminat tutarına karşılık gelir.

Feshe İtiraz ve Sözleşmenin Devamını Talep Etme

Haksız fesihle karşılaşan taraf, feshi kabul etmeyip sözleşmenin geçerliliğini sürdürdüğünü bildirerek karşı taraftan ifayı talep edebilir. Bu durumda, feshi yapan tarafın edimini ifa etmemesi, onun temerrüde düşmesi sonucunu doğurur ve zarar gören taraf, ifa davası açarak mahkemeden sözleşmenin ifasına hükmedilmesini isteyebilir; ancak kişisel edimler (hizmet gibi) söz konusu olduğunda aynen ifa çoğu zaman pratik olarak mümkün olmayabileceğinden, tazminat talebi daha sık başvurulan yoldur.

İlgili Mevzuat Maddesi

Türk Borçlar Kanunu m. 112: "Borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bundan doğan zararını gidermekle yükümlüdür."

Bu genel hüküm, haksız fesih nedeniyle uğranılan zararların tazmini talebinin temel dayanağını oluşturur; feshi yapan taraf, feshin haklı bir sebebe dayandığını veya kusursuzluğunu ispat edemediği sürece tazminatla sorumlu tutulur.

Uygulamada Dikkat Edilmesi Gerekenler

Haksız fesihle karşılaşan tarafın, zararını azaltma (zarar azaltma) yükümlülüğü bulunduğu unutulmamalıdır; alacaklı, feshi öğrendikten sonra makul önlemler almadan zararını büyütürse, bu kusurlu davranışı tazminat miktarından indirilebilir. Bu nedenle fesih bildirimini alan tarafın, hem hukuki haklarını korumak hem de zararını sınırlamak için hızlı ve belgeye dayalı adımlar atması önerilir.

Dayanak Mevzuat

  • Türk Borçlar Kanunu m. 112 (İfa etmemenin sonuçları)
  • Türk Ticaret Kanunu m. 18/3 (Fesih bildiriminin şekli)
  • Türk Borçlar Kanunu m. 125-126 (Sözleşmeden dönme)
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut olayınıza özgü değerlendirme için bir avukatla görüşmeniz önerilir.