← Tüm Makaleler

Haczedilen Malın Satışı (Açık Artırma) Nasıl Yapılır?

İcra & İflas Hukuku

Haczedilen Malın Satışı (Açık Artırma) Nasıl Yapılır?

Av. Hakan Yıldız · Gebze / Kocaeli

Kısa Cevap: Haczedilen malın satışı, önce kıymet takdiri yaptırılarak başlar. Ardından satış günü ve yeri ilan edilir; taşınır mallar için en az on beş gün, taşınmazlar için en az bir ay önce ilan yapılması gerekir. İhalede malın tahmin edilen değerinin yüzde kırkını (taşınırda) veya elli ile yüzde kırkını (taşınmazda, kanundaki güncel oranlara göre) bulan en yüksek teklif sahibine mal satılır; ihale bedeli ödenerek işlem tamamlanır.

Detaylı Açıklama

Kıymet Takdiri

Haczedilen malın satışına geçilmeden önce, malın gerçek değerinin belirlenmesi için kıymet takdiri yaptırılır. Taşınırlarda icra müdürü gerekirse bilirkişi aracılığıyla değer tespiti yapar; taşınmazlarda ise bilirkişi raporu zorunludur ve tapu kaydı, imar durumu, varsa üzerindeki yapı ve müştemilat dikkate alınarak detaylı bir değerleme yapılır. Taraflar, kıymet takdirine karşı yedi gün içinde icra mahkemesine şikayette bulunabilir.

Satış İlanı

Kıymet takdiri kesinleştikten sonra satış günü belirlenir ve ilan edilir. Taşınır mallarda ilan, satıştan en az on beş gün önce yapılmalıdır; taşınmazlarda ise bu süre en az bir aydır. İlan, icra dairesinin ilan panosunda, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden ve gerekirse günlük bir gazetede yayımlanır. İlanda satılacak malın niteliği, muhammen değeri, ihale tarihi, saati ve yeri gibi bilgiler yer alır.

İhalenin Yapılması

İhaleye katılmak isteyenler, tahmin edilen değerin belirli bir yüzdesi (genellikle yüzde yirmisi) oranında teminat yatırmak zorundadır. İhale, açık artırma usulüyle yapılır ve en yüksek teklifi veren kişiye mal ihale edilir; ancak ihalenin geçerli olabilmesi için teklif edilen bedelin, malın tahmin edilen değerinin kanunda belirtilen oranını (taşınırda %40'ını, taşınmazda rüçhanlı alacaklar ve satış giderlerini karşılayıp malın değerinin %50'sini) bulması gerekir.

İhale Bedelinin Ödenmesi ve Tescil

İhaleyi kazanan alıcı, bedeli kanunda belirtilen süre içinde (genellikle yedi gün) icra dairesine öder. Bedel ödenmezse ihale feshedilir ve yeniden satışa çıkılır; bu durumda ilk alıcı, fiyat farkından ve diğer zararlardan sorumlu tutulabilir. Bedel süresinde ödenirse, taşınmazlar için tapuda alıcı adına tescil işlemi yapılır, taşınırlar için ise malın zilyetliği alıcıya teslim edilir.

Satış Bedelinin Paylaştırılması

İhale bedeli, öncelikle satış giderlerine, varsa rüçhanlı (ipotek, rehin, vergi) alacaklara, ardından haczi koyduran alacaklı ve diğer hak sahiplerine sıra cetveli düzenlenerek paylaştırılır. Bedel tüm alacakları karşılamıyorsa, alacaklılar arasındaki öncelik sırası kanunda ve sıra cetvelinde belirlenen esaslara göre uygulanır.

İlgili Mevzuat Maddesi

İcra ve İflas Kanunu Madde 129: "Satılması talep olunan malın tahmin edilen kıymetinin %50'sini ve rüçhanlı alacaklılar bulunduğu takdirde bu suretle rüçhanlı alacaklardan fazlasını geçmek şartıyla, en çok artırana ihale olunur."

Bu hüküm, taşınmaz satışlarında ihalenin geçerliliği için aranan asgari bedel şartını düzenleyerek, mülkiyetin düşük bedelle elden çıkmasının önüne geçmeyi amaçlar.

Dayanak Mevzuat

  • İcra ve İflas Kanunu m. 87-92 (Taşınır malların satışı)
  • İcra ve İflas Kanunu m. 114-134 (Taşınmazların satışı ve ihale)
  • İcra ve İflas Kanunu m. 129 (İhalenin şartları - asgari bedel)
  • İcra ve İflas Kanunu m. 130-131 (Satış bedelinin ödenmesi ve tescil)
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut olayınıza özgü değerlendirme için bir avukatla görüşmeniz önerilir.