← Tüm Makaleler
7 Kasım 2026
Şirketler Hukuku

Genel Kurul Kararının İptali Davası Nasıl Açılır?

Şirketler Hukuku

Genel Kurul Kararının İptali Davası Nasıl Açılır?

Av. Hakan Yıldız · Gebze / Kocaeli

Kısa Cevap: TTK m. 445 uyarınca, kanun veya esas sözleşme hükümlerine ve özellikle iyiniyet kurallarına aykırı genel kurul kararlarına karşı iptal davası açılabilir. Davayı; toplantıda hazır bulunup kararın alınmasına karşı oy kullanan ve muhalefetini tutanağa geçirten pay sahipleri, toplantıya katılmasına haksız olarak izin verilmeyenler ve yönetim kurulu açabilir. Dava, kararın ilan tarihinden itibaren üç aylık hak düşürücü süre içinde açılmalıdır.

Detaylı Açıklama

İptal Davasının Konusu

TTK m. 445 uyarınca, 446. maddede sayılan kişiler, genel kurul kararlarının kanun veya esas sözleşme hükümlerine ve özellikle iyiniyet kurallarına aykırı olması sebebiyle, kararın alındığı tarihten itibaren üç ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yerdeki ticaret mahkemesinde iptal davası açabilir. İptal davası, yokluk veya butlan hâllerinden farklı olarak, kararın sakat olmakla birlikte dava açılıp iptal edilmedikçe geçerli sayılmasını öngören bir dava türüdür.

Davayı Açabilecek Kişiler

TTK m. 446 uyarınca iptal davası şu kişiler tarafından açılabilir: (a) toplantıda hazır bulunup, karara olumsuz oy veren ve bu muhalefetini tutanağa geçirten pay sahipleri, (b) toplantıya katılmasına haksız olarak izin verilmeyen pay sahipleri, (c) toplantıya çağrının usulüne uygun yapılmadığını veya gündemin usulüne uygun ilan edilmediğini ileri süren pay sahipleri, (d) genel kurul kararının yerine getirilmesi kendileri, yönetim kurulu üyeleri veya şirket açısından ceza veya tazminat sorumluluğu doğurabilecek nitelikteyse yönetim kurulu, (e) yönetim kurulunun, karar nedeniyle yerinde kalamayacak ya da sorumluluğa maruz kalacak olması hâlinde, her bir yönetim kurulu üyesi de dava açabilir.

İptal Sebepleri

İptal sebebi oluşturan aykırılıklar; kanuna aykırılık (örneğin nisap kurallarının ihlali), esas sözleşmeye aykırılık (örneğin esas sözleşmede öngörülen oy çoğunluğunun sağlanmaması) ve iyiniyet kurallarına aykırılık (örneğin azınlığı sistematik olarak mağdur eden, eşit işlem ilkesini ihlal eden kararlar) olmak üzere üç grupta değerlendirilir. Çağrı usulüne uyulmaması (ilan veya mektup eksikliği), gündem dışı karar alınması, toplantıya haksız olarak katılım izni verilmemesi de sık görülen iptal sebepleridir.

Hak Düşürücü Süre

Dava, kararın alındığı genel kurul toplantı tarihinden itibaren üç ay içinde açılmalıdır (TTK m. 445). Bu süre hak düşürücü niteliktedir; sürenin kaçırılması hâlinde, karar ağır sakatlıklar içermiyorsa (butlan/yokluk hâli oluşturmuyorsa) kesin olarak geçerli hâle gelir ve iptal davasıyla saldırılamaz hâle gelir.

Yargıtay Uygulamasından Bir Örnek

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2009/12744 E., 2011/6060 K. sayılı kararında, bir anonim şirketin beş ortağından ikisi, şirketin iki olağanüstü genel kurul toplantısına katılmadıkları hâlde adlarına sahte imzalar atılarak katılmış gibi gösterildiğini ve bu toplantılarda "çağrısız genel kurul" usulüyle karar alındığını ileri sürerek kararların iptalini talep etmiştir. Yerel mahkeme, davanın üç aylık hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığı gerekçesiyle reddetmiş; Yargıtay ise bu gerekçeyi yeterli bulmamıştır. Daire, çağrısız genel kurulun geçerli sayılabilmesi için kanunun (dönemin TTK m. 370) aradığı iki şartın -tüm pay sahiplerinin veya temsilcilerinin toplantıda hazır bulunması ve hiçbirinin bu toplantı usulüne itiraz etmemesi- birlikte gerçekleşmesi gerektiğini; davacıların toplantıya hiç katılmadığı ispatlanırsa, bu şartlar gerçekleşmediğinden ortada kanunen "var olan" bir genel kurul toplantısından söz edilemeyeceğini, bu hâlde alınan kararların butlanla (yokluk) malul olacağını, butlan hâlinde ise üç aylık hak düşürücü sürenin uygulanmayacağını belirtmiştir. Karar, çağrısız genel kurul usulünün sıkı şartlara bağlı olduğunu ve bu şartların sağlanmamasının, süre sınırı olmaksızın ileri sürülebilecek bir geçersizlik (yokluk) doğurduğunu gösteren önemli bir emsaldir.

İlgili Mevzuat Maddesi

Türk Ticaret Kanunu m. 445: "445 inci maddede sayılan kişiler, kanun veya esas sözleşme hükümlerine ve özellikle iyiniyet kurallarına aykırı olan genel kurul kararları aleyhine, karar tarihinden itibaren üç ay içinde, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinde iptal davası açabilirler."

Bu madde, genel kurul kararlarının denetiminde en sık başvurulan hukuki aracı düzenlemekte olup, davanın üç aylık süreye ve sınırlı bir davacı çevresine bağlanmış olması nedeniyle sürenin takibi büyük önem taşır.

Dayanak Mevzuat

  • Türk Ticaret Kanunu m. 445 (Genel kurul kararının iptali ve süre)
  • Türk Ticaret Kanunu m. 446 (İptal davası açabilecek kişiler)
  • Türk Ticaret Kanunu m. 416 (Çağrısız genel kurul şartları)
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut olayınıza özgü değerlendirme için bir avukatla görüşmeniz önerilir.